Meta – tập đoàn sở hữu Facebook , Instagram và WhatsApp – đang bước vào giai đoạn biến động lớn nhất nhiều năm qua khi vừa đối mặt làn sóng phản đối dữ dội từ nhân viên, vừa chuẩn bị cắt giảm khoảng 8.000 lao động để dồn nguồn lực cho cuộc đua trí tuệ nhân tạo (AI).
Theo nhiều nguồn tin quốc tế, bầu không khí bất an hiện bao trùm hơn 78.000 nhân sự của Meta khi công ty tăng tốc chuyển đổi sang mô hình “AI-first”, đặt AI làm ưu tiên chiến lược hàng đầu trong mọi hoạt động.
Meta gây tranh cãi vì theo dõi toàn bộ thao tác của nhân viên
Trong một thông báo nội bộ được gửi tới nhân viên Mỹ hồi tháng trước, Meta xác nhận sẽ sử dụng dữ liệu thao tác trên máy tính của nhân viên để phục vụ quá trình huấn luyện AI.
Điều này đồng nghĩa với việc mọi thao tác như gõ phím, di chuyển chuột, nhấp màn hình hay cách xử lý công việc hàng ngày đều có thể trở thành dữ liệu đầu vào cho các mô hình AI của công ty.
Thông tin lập tức tạo ra làn sóng phản đối mạnh mẽ trong nội bộ Meta. Nhiều nhân viên cho rằng đây là hành vi xâm phạm quyền riêng tư nghiêm trọng và khiến họ cảm thấy bản thân đang “huấn luyện cỗ máy sẽ thay thế chính mình”.
Một quản lý kỹ thuật được cho là đã thẳng thắn đặt câu hỏi về quyền từ chối tham gia chương trình này. Tuy nhiên, Giám đốc Công nghệ Andrew Bosworth được cho là đã trả lời rằng không tồn tại lựa chọn “opt-out” trên các thiết bị công ty cấp phát.
8.000 nhân sự đứng trước nguy cơ mất việc
Không dừng lại ở vấn đề giám sát, Meta còn chuẩn bị thực hiện đợt sa thải quy mô lớn mới nhằm tối ưu chi phí cho các khoản đầu tư AI khổng lồ.
Theo kế hoạch, khoảng 10% lực lượng lao động – tương đương gần 8.000 người – có thể bị cắt giảm trong thời gian tới. Động thái này được xem là bước đi nhằm giải phóng ngân sách cho các trung tâm dữ liệu, GPU AI và hệ thống tính toán quy mô lớn mà Meta đang theo đuổi.
Nhiều nhân viên thừa nhận họ không còn xem Meta là nơi để gắn bó lâu dài. Thậm chí, một bộ phận còn mong nhận trợ cấp thôi việc thay vì tiếp tục làm việc trong môi trường nhiều bất ổn và áp lực AI ngày càng lớn.
Mark Zuckerberg đặt cược tất tay vào AI
Mark Zuckerberg đang theo đuổi chiến lược chuyển đổi Meta từ một công ty mạng xã hội sang “cỗ máy hạ tầng AI” toàn cầu.
Sau thành công bước đầu của dòng mô hình mã nguồn mở Llama, Meta tăng tốc đầu tư hàng chục tỷ USD vào AI để cạnh tranh trực tiếp với Google, Microsoft và OpenAI.
Riêng năm 2025, Meta dự kiến chi từ 60–70 tỷ USD cho các dự án liên quan đến AI, bao gồm xây dựng trung tâm dữ liệu, mua chip GPU hiệu năng cao và mở rộng hạ tầng tính toán.
Mới đây, Meta còn được cho là đang thu xếp gói tài chính khoảng 13 tỷ USD cho dự án trung tâm dữ liệu mới tại bang Texas (Mỹ). Hai ngân hàng lớn là Morgan Stanley và JPMorgan Chase đang tham gia quá trình thu xếp vốn.
Gánh nặng nợ gần 60 tỷ USD
Dù Meta vẫn tạo ra dòng tiền khổng lồ từ quảng cáo, áp lực chi tiêu cho AI đang khiến tình hình tài chính của công ty trở nên đáng lo ngại hơn.
Theo các báo cáo tài chính gần nhất, tổng nợ của Meta đã tăng mạnh lên khoảng 58,7 tỷ USD tính đến đầu năm 2026 – gần gấp đôi so với cùng kỳ năm trước.
Giới phân tích cho rằng Meta đang bước vào canh bạc lớn nhất lịch sử công ty: hy sinh lợi nhuận ngắn hạn để đổi lấy vị thế dẫn đầu AI trong dài hạn.
Tuy nhiên, việc liên tục vay nợ để tài trợ cho các dự án AI cũng làm dấy lên câu hỏi lớn về tính bền vững của chiến lược này, đặc biệt khi doanh thu quảng cáo toàn cầu đang có dấu hiệu chững lại.
Tương lai bất ổn của “đế chế Facebook”
Sự chuyển mình sang AI của Meta được đánh giá là cần thiết trong bối cảnh công nghệ toàn cầu thay đổi nhanh chóng. Tuy nhiên, cách công ty triển khai đang tạo ra tâm lý bất an lớn trong nội bộ.
Việc giám sát nhân viên, cắt giảm lao động và gia tăng áp lực hiệu suất đang khiến Meta đối mặt nguy cơ mất dần niềm tin từ chính đội ngũ từng góp phần xây dựng đế chế mạng xã hội lớn nhất hành tinh.
Trong khi đó, cuộc đua AI toàn cầu vẫn chưa có hồi kết và Meta dường như sẵn sàng đánh đổi rất nhiều để không bị bỏ lại phía sau.
